Prijs voor biomedisch onderzoek 2019

PROF. CEDRIC BLANPAIN ONTVANGT DE PRIJS VAN DE ASTRAZENECA FOUNDATION

09/05/2019

Prof. Cédric Blanpain haalt de Tweejaarlijkse Prijs van de AstraZeneca Foundation voor het Biomedisch Onderzoek 2019 binnen. Hij is directeur van het Laboratoire des Cellules souches et du Cancer aan de medische faculteit van de Université Libre de Bruxelles (ULB). Deze prijs is een erkenning voor zijn onderzoek naar stamcellen en tumorale heterogeniteit.

"Wetenschap en maatschappij dichter bij elkaar brengen", dat is de missie van de AstraZeneca Foundation. Elke twee jaar beloont de Stichting een Belgische wetenschapper die met zijn of haar onderzoek het leven van patiënten heeft verbeterd, of nieuwe behandelingsperspectieven heeft geboden. Een onafhankelijke jury, samengesteld uit leden van de Koninklijke Academie voor Geneeskunde van België (KAGB) en de l’Académie Royale de Médecine de Belgique (ARMB), kent deze prijs toe.

Prof. Cédric Blanpain is de laureaat van dit jaar en hij staat sinds 2006 aan het hoofd van het Laboratoire des Cellules Souches et du Cancer de l’ULB (Laboratorium van stamcellen en van kanker van de ULB). Zijn team was pionier in het gebruik van cel tracing en van de klonale analyse om de identiteit en de werking van de stamcellen te ontcijferen, alsook hun rol bij het ontstaan en de ontwikkeling van een kanker.

Prof. Michel Goldman is voorzitter van de AstraZeneca Foundation en dit werk weerspiegelt volgens hem de doelstellingen van de Stichting: "Cédric Blanpain heeft een globale visie. Hij is erg bezorgd over de patiënten, zelfs al voert hij fundamenteel onderzoek uit. Door tumorstalen te analyseren komt hij tot nieuwe en zelfs volledig onverwachte informatie met betrekking tot het ontstaan van kanker. Velen stoppen hier, maar hij gaat veel verder en tracht te begrijpen hoe dit in het voordeel van de patiënten kan zijn." 2

TUMORALE HETEROGENITEIT

3 mei 2019 krijgt Prof. Cédric Blanpain van de AstraZeneca Foundation zijn beloning voor zijn gepubliceerde onderzoeken in de periode 2015-2018: "Onze grootste ontdekking", legt hij uit, "is de tumorale heterogeniteit; het feit dat niet alle tumorcellen gelijk zijn."

Door geavanceerde technieken te gebruiken heeft het Brusselse team de oorsprong van huid- en borstkankers ontdekt. De ontdekkingen gelden ook voor andere organen, zoals de prostaat. Deze onderzoekers brachten eveneens subtypes aan het licht van stamcellen die aan de oorsprong liggen van "superagressieve" tumoren, verantwoordelijk voor een slechte pronostiek bij bepaalde huidkankers. Bovendien heeft het team van Prof. Blanpain aangetoond dat bepaalde cellen meer kans hadden om metastasen te geven. Tot slot ontdekte het team cellen die resistent zijn voor behandelingen van basaalcelcarcinomen en slaagde erin om ze uit te roeien door een bestaand geneesmiddel aan de behandeling toe te voegen, en hierdoor een herval van deze kanker te vermijden.

De prijs van 50.000 euro, uitgereikt door de AstraZeneca Foundation, moet verder onderzoek mogelijk maken: "De honger naar kennis is in ons laboratorium zo groot dat we nooit tevreden zijn met de antwoorden die we hebben. Voor elk nieuw antwoord, hebben we tien nieuwe vragen", legt Cédric Blanpain uit. 3

AstraZeneca FOUNDATION: "WETENSCHAP EN MAATSCHAPPIJ DICHTER BIJ ELKAAR BRENGEN"

Sinds 1993 heeft de AstraZeneca Foundation een duidelijke doelstelling voor ogen: wetenschap en maatschappij dichter bij elkaar brengen. Voor de voorzitter van de Stichting, Prof. Michel Goldman, is dit een essentiële uitdaging: "Onze missie is om bij te dragen de wetenschap in dienst te stellen van de patiënten."

Hiervoor beloont de AstraZeneca Foundation onderzoek dat het leven van de patiënten heeft verbeterd of toch voordeel zal opleveren.

Elke twee jaar wordt de Prijs voor Biomedisch Onderzoek uitgereikt aan erkende wetenschappelijke prominenten. "Het gaat over uitzonderlijke onderzoekers die al een essentiële bijdrage tot de vooruitgang van de geneeskunde hebben geleverd", legt Michel Goldman uit. Dit was het geval bij Prof. Séverine Vermeire (KU Leuven), die in 2017 de prijs kreeg uitgereikt voor haar ontdekkingen die het leven van patiënten met inflammatoire darmaandoeningen hebben veranderd.

Elk jaar zijn er ook Prijzen van de AstraZeneca Foundation voor veelbelovende onderzoekers die nog in een vroege fase van hun loopbaan zitten: "We willen hen aanmoedigen om uitstekend onderzoek te verrichten in domeinen die van groot belang zijn voor de volksgezondheid", aldus Prof. Goldman. In december 2019 zullen vier domeinen in de belangstelling staan: de mentale gezondheid van het kind, celtherapieën, telegeneeskunde en weesziektes.

Deze thema’s variëren van jaar tot jaar en zijn gebaseerd op maatschappelijke problemen die de Raad van Bestuur van de AstraZeneca Foundation heeft gedefinieerd tijdens onafhankelijke discussies.

Onafhankelijkheid is eveneens een vereiste voor de keuze van de laureaten. Erkende wetenschappelijke instellingen analyseren en debatteren over de kandidaturen. De tweejaarlijkse Prijs is toevertrouwd aan de Koninklijke Academie voor Geneeskunde van België (KAGB) en de Académie Royale de Médecine de Belgique (ARMB). Het Fonds Wetenschappelijk Onderzoek (FWO) en het Fonds de la Recherche Scientifique (FNRS) daarentegen wijzen de laureaten voor jaarlijkse Prijzen van de jonge wetenschappers aan.

Sinds de oprichting heeft de AstraZeneca Foundation reeds bijna 5,1 miljoen euro bijgedragen aan het onderzoek in België. 4

AstraZeneca Foundation: RAAD VAN BESTUUR

De AstraZeneca Foundation wordt beheerd door een bestuursorgaan van acht directeurs onder voorzitterschap van Prof. Dr. Michel Goldman (ULB).

Pr. Dr. M. GoldmanULB

Pr. Dr. JL. BalligandUCL

Pr. Ir. B. De MoorKUL

Pr. Dr. J. De GreveVUB

Pr. Dr. L. AnnemansUniversity Ghent

Pr. Dr. J. DenekensUniversity Antwerp

H. DussartCountry President AstraZeneca BeLux

L. WollaertGov. Aff. & Market Access Director AstraZeneca BeLux

Dr. G. El AzziMedical Director AstraZeneca Belux5